Patlayıcı yüküyle karaya oturan geminin
alıcıları da şüpheli çıktı...
‘Herhangi bir yüküm yok’ beyanı vererek Türk Boğazlarından geçerken
hatalı seyir sonucu karaya oturan gemide 19 ton patlayıcının bulunmasından
başka gemideki yüklerin alıcıları da gizemli çıktı.
 Çanakkale
Boğazı’nda önceki akşam karaya oturan patlayıcı yüklü Ukrayna bayraklı
Delfin 1 gemisinin
yüklerinin sahipleri belirlendi. Bir gün önce İstanbul Boğazı’ndan geçerken
Gemi Trafik Hizmetleri Sistemi (VTS) makamlarına ‘boş’ olduğunu bildiren
gemideki 19 tonluk patlayıcının Beyrut’ta iki ayrı alıcıya götürüldüğü
öğrenildi. Geminin yükünü bildiren gizli evrak olarak adlandırılan
‘konşimentosu’nda, patlayıcı maddelerin Ukrayna’dan iki ayrı fabrikadan
alındığı ve Lübnan’ın başkenti Beyrut’taki iki ayrı alıcıya götürüldüğü
yazıyor.
ZAMAN’ın ulaştığı ve kaptan ile alıcı - satıcılar dışında kimseye
bildirilmeyen belgelere göre, yükün 10 tonu Ukrayna’daki The Shotstka State
İmpulse Plant adı verilen bir patlayıcı fabrikasından alınmış. Yükün teslim
edileceği adres ve sahibi ise Beyrut’ta Dib El Harake Est. isimli bir şirket
gözüküyor. Yaklaşık 10 bin 49 kilogram ağırlığındaki 391 kutu kapsülün
sahibine teslim yeri Beyrut Limanı. Yaklaşık 9 bin 240 kilogramlık barutun
alış yeri olarak The Plant Zvezda isimli bir fabrika gözüküyor. Ukrayna ve
Rusya bağlantılı firmanın gönderdiği yükün alıcısı konşimentoda gözükmüyor.
Ancak teslimat talimatına düşülen notta Hassan el– Harake ve Samir Osman
isimli iki kişinin ismi, irtibat telefon ve adresleri bulunuyor. Malın
nerede teslim edileceğinin belli olmaması, geminin yüklerinin esrarengiz
kişi ya da kişilere götürüldüğü izlenimi veriyor. Bunu dikkate alan
uzmanlar, Çanakkale Cumhuriyet Başsavcılığı’nın başlattığı soruşturma
çerçevesinde konunun aydınlatılabileceğini bildiriyor. Barut yükü ile ilgili
bilgilerin karşısında sadece ‘emrine’ ifadesi yer alıyor. Bu, alıcının
istediği yer, zaman ve saatte kaptanın irtibata geçip malı teslim etmesi
anlamına geliyor.
Denizcilik Müsteşarlığı yetkilileri daha önce yaptıkları açıklamada,
Ortadoğu bölgesine yakınlığı nedeniyle Lübnan’ın Beyrut Limanı’na giden
geminin yükü ve alıcılarıyla ilgili riskler olabileceğini bildirmişti. Yakın
bir kaynak, yükünü bildirmemesi ve teslim adresi gözükmeyen yükler bulunması
nedeniyle geminin taşıdığı maddeleri sahiplenecek şirket çıkmayacağını dile
getirdi. Makine arızasından sonra Çanakkale Değirmenburnu’nda karaya oturan
Delfin 1 gemisine Boğazlardan ‘uğraksız geçişi’ bozması nedeniyle Liman
Başkanlığı’nca 6 milyar liralık idari para cezası kesildi. Ancak Çanakkale
Cumhuriyet Başsavcılığı Seyip Planı 1 raporlarında yük bildirmemesi,
konşimentosundaki esrarengiz bilgiler kapsamında daha büyük para ve hapis
cezaları verebiliyor. Gemi ile ilgili Türk Ceza Kanunu’nun 387. maddesine
göre ‘dikkatsizlik ve tedbirsizlik nedeniyle denizlerde kazaya neden olmak’
suçu ile kaçakçılık ve Türkiye Cumhuriyeti resmi mercilerini yanıltmak
suçlarından dava açarak başka cezalar verebiliyor. Ukrayna bayraklı geminin
kapsül yükünü aldığı Shotska State İmpulse fabrikası, Ukrayna’nın
kuzeybatısında Kiev’e 300 kilometre uzaklıktaki bir kasabada bulunuyor.
Telsiz, hava raporlama cihazları gibi teknoloji aletleri satış ve üretimi
üzerine çalışan şirketin ana üretim alanları arasında fünyeli patlayıcı
imalatı da yer alıyor. Şirketin ürünleri, nehir ve yeraltı tünelleri
açılması ile madencilik alanlarında kullanılıyor.
Yıldırım: Malları sahiplenen yok
Yüklemeleri Ukrayna’nın Nikalayev Limanı’nda yapılan Delfin 1 gemisi,
Lübnan’ın Beyrut Limanı’na gitmekteyken Çanakkale Boğazı’nda Kilitbahir köyü
yakınlarındaki 3. Deniz Piyade Taburu önlerinde karaya oturmuştu. Eceabat
yakınlarındaki Kilyakoyu’na demirletilen geminin, yükün sahibi çıksa bile
savcılık soruşturması sonrasında açılacak davalar çerçevesinde
alıkonulabileceği belirtiliyor. Karaya oturduktan sonra içinde 19 ton
patlayıcı olduğu ortaya çıkan gemiyle ilgili haberler Rusya ve Ukrayna başta
olmak üzere Karadeniz ülkelerinin basın kuruluşlarında da yankı buldu.
Ortadoğu’daki terör faaliyetleri nedeniyle gerek Boğazlardan geçen yük
gemileri, gerekse Akdeniz’den bölgeye ulaşan gemilere askeri istihbarat
örgütlerince yakın takipler yapılıyor. Lübnan, Libya, İsrail, Suriye, Güney
Kıbrıs gibi bazı ülkelerdeki limanlara giden yükler bu anlamda şaibeli ve
esrarengiz olarak değerlendiriliyordu.
Çanakkale Cumhuriyet Savcılığı tarafından takip edilen olayın mahkemeye
intikal edeceğini açıklayan Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım, “Henüz
gemideki malları sahiplenen yok. Eğer, bir devlet bu mallara sahip çıkarsa
hiçbir problem olmaz. Ancak, bu mallar, illegal örgütlere ulaştırılmak
içinse bu bir suçtur.” dedi.
(Zaman Gazetesi-06.03.2004-Fatih Uğur -
Muzaffer Altunay -İstanbul - Çanakkale )
|
