Çevre felaketi
Rus gemisi lodosla oluşan dev dalgalara dayanamayıp kırıldı. 800 ton fuel oil Marmara'ya aktı. Florya kıyıları mazota bulandı

İhsan Yılmaz, Arife Avcu, Haluk Atalay, Aslı Öktener, Ümran Avcı, Pınar Aktaş İstanbul


        Ambarlı'ya petrol getiren Rus bandıralı "Volgoneft 248" adlı nehir tipi eski bir gemi, lodosun etkisiyle önce sürüklendi; sonra da kırılarak karaya oturdu.
       Kırılan petrol tanklarından 800 ton fuel - oil denize sızarken, geminin burun kısmı sulara gömüldü. 16 Rus mürettebattan ikisi kadın 11'i kurtarıldı, 5'i tehlikeye rağmen gemiyi terk etmedi. Ekolojik dengeyi bozan ve çevrecilerin büyük tepkisini çeken olay, Marmara ve boğazların içinde bulunduğu tehlikeyi bir kez daha gözler önüne serdi.
       Rus bandıralı 132 metre boyunda, 16.9 enindeki Volgoneft 248 isimli petrol gemisi, 

Ambarlı'ya boşaltmak üzere Bulgaristan'dan 4 bin 363 ton fuel - oil yükledi. 27 Aralık'ta Kavak'tan kılavuz kaptan alarak boğazı geçen gemi, Ambarlı açıklarında demirleyerek yükünü boşaltmak için beklemeye başladı. Şiddetli lodosa yakalanan gemi, demirli olmasına rağmen 29/12/1999 günü saat 03.30'da sürüklenmeye başladı, 04.40'da gemi bir nolu ambarından kırıldı.
       Geminin baş tarafı petrol tanklarıyla birlikte karanın yaklaşık 1.5 mil açıklarında battı. Kırılan tanklardaki petrol de denize döküldü. Bu petrolün büyük bir kısmı lodosun etkisiyle sahile vurarak ziftleşti.
       Kırılma anında burun kısmında bulunan mürettebat ise geminin arka kısmına geçerek kurtuldu.

Bir zamanlar plajı, dinlenme tesisleri, villaları ve doğal güzellikleriyle ünlü yazlık semt ve mesire alanlarının başında gelen Florya sahilleri, şimdi çirkinliklerle boğuşuyor. Bizans döneminde imparatoriçelerin saray mekanı olduğu söylenen bu sahillerde, Atatürk'ün denize girerken, sahil kumlarına uzanarak verdiği poz da artık sadece fotoğrafta kaldı.
       Menekşe'nin de devamı olan Florya sahilinin tarihi, Bizans dönemine kadar uzanıyor. Florya'nın yakın tarihte de büyük yeri bulunuyor. Lale Devri'nde en seçkin mekanlardan biri olan Florya, 1900'lü yıllarda da ailece gidilen ve sevilen bir mesire alanı olarak kaldı. Daha sonra 1936 yılında Atatürk'ün burada deniz köşkünü yaptırması ve semte özel bir önem vermesiyle 1935'ten 1970'lere kadar İstanbul'un Boğaziçi bir yana, Rumeli yakasındaki en bakımlı, zengin ve güzel yazlık semti olma özelliğini taşıdı. Florya aynı zamanda, İstanbul'un en fazla plajını barındıran bir mekan olma özelliğini koruyor. Ancak son yıllarda aşırı kirlilik nedeniyle Florya'da gözden düşen yerler arasına katıldı.

   İstanbul Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Geliştirme Daire Başkanlığı, Rus bandıralı "Volgoneft 248" tankerine kıyıyı kirlettiği için 19 milyar 500 milyon lira ceza kesecek. Çevre Koruma ve Geliştirme Daire Başkanı Prof. Dr. Mustafa Öztürk, tankerde toplam 4 bin 463 ton fuel - oil olduğunu, uç kısmındaki depoda bulunan 500 ton fuel oil'in tamamen karaya vurduğunu söyledi. Tankerin karaya oturan kısmındaki depoda 3 bin 800 ton fuel - oil daha bulunduğunu ve bunun denize yayılmasından korktuklarını kaydeden Öztürk, şöyle dedi:
       "Ekiplerimiz bariyerlerle tankerin çevresini saracak. Çünkü kuvvetli lodos ve dalgalar tankeri dövmeye devam ediyor, her an deponun delinerek yakıtın denize sızma tehlikesi var. Makinelerimizle deniz yüzeyine yayılan yağı topluyor, karaya döküyoruz. Sevindirici nokta 500 ton fuel oil rüzgarın etkisiyle karaya vurdu, denize yayılmadı. Eğer karadan denize doğru rüzgar olsaydı yakıt Marmara'da daha büyük bir alana yayılırdı ve denizdeki canlılar için büyük bir kirlilik tehdidi oluştururdu"

Denizcilikten sorumlu Devlet Bakanı Ramazan Mirzaoğlu, Başbakanlığa bağlı Denizcilik Müsteşarlığı İstanbul Bölge Müdürlüğü'nün, tanker kazası konusunda soruşturma başlattığını bildirdi. Soruşturmada, Rus tankerinin nasıl Türk karasularına giriş yaptığı, hangi izinleri aldığı konularının inceleneceğini belirten Mirzaoğlu, tankerin kaçak yakıt taşıdığı ve bir başka gemiye kaçak yakıt boşaltacağı iddialarının da araştırılacağını kaydetti.

Mirzaoğlu'nun verdiği bilgilere göre, İstanbul ve çevresindeki petrol sızıntılı deniz kazalarında kullanılan bariyer, skimmer ve barçların tümünün kira olduğu öğrenildi.

       Fransa'da devlet sektörüne ait TOTAL - FİNA şirketi için petrol taşıyan çürük Erika tankerinin Brötanya açıklarında ikiye bölünmesinden sonra, Aralarında "Avrupa'nın en güzel kumsalı" olarak bilinen La Baule, Pornichet ve Pouliguen sahilleri dahil tam 400 km.lik kıyı şeridi tonlarca mazot altında kaldı.
        Savunma bakanlığı, "Fransa'nın en büyük çevre felaketi" olarak adlandırılan kirliliği temizleme çalışmalarına katılan 10 bin kişilik askeri ve sivil personel gücüne, dün 6 bin asker daha ekleneceğini açıkladı. Başbakan Lionel Jospin'in, Martinique adalarında geçirdiği yılbaşı tatilini yarıda keserek Britanya kıyılarına gelmesine yol açan mazot savaşı, tüm hızıyla sürüyor.
       Kirliliğin, güneye doğru inişi helikopterlerle izlenirken, ikiye bölünen Erika tankerinin depolarındaki henüz denize akmayan 20 bin tonluk petrolün, hava koşulları dolayısile sızmaya başlaması tam bir panik yarattı.