|
RODNAYA GAZETA:BOĞAZLARDAKİ
TIKANIKLIKLAR
Avrupalı petrolcüler ve
diplomatlar, İstanbul Boğazı'nda tıkanıklık oluşmasından, güvenlik
sağlanması düşüncesiyle büyük gemilerin Boğazlardan gece vakti
geçişini yasaklayan Türkiye hükümetini suçluyorlar. Türkiye Enerji
ve Tabii Kaynaklar Bakanı Hilmi Güler geçenlerde yaptığı bir
açıklamada, Ankara'nın, "İstanbul Boğazı'nı petrol boru hattına"
dönüştürmek istemediğini ve sorunun çözümü için başka yollar aramaya
niyetli olduğunu ifade etti.
MOSKOVA, 19/03(BYE)--- Tirajı haftada 749 bin olan liberal eğilimli
Rodnaya Gazeta'nın 19 Mart 2004 tarihli sayısında, Konstantin
Baskaev imzasıyla ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan yazının
özet çevirisi şöyledir:
Ankara yeniden, İstanbul ve Çanakkale boğazlarından geçiş
kurallarını sıkılaştırdı. Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı
Abdullah Gül bu önlemlerin Rusya'ya veya herhangi bir başka devlete
karşı olmadığını kaydederek, "Türkiye'nin boğazlardaki gemi
trafiğini veya Rus gemilerini engelleme niyeti yok. Bu niyet eskiden
de yoktu, şimdi de yok. Nasıl Moskova yollarındaki trafik ışıklarla
düzenleniyorsa, aynı şekilde bizim de boğazalardaki gemi trafiğini
düzenlememiz gerekiyor. Bu, gemilerin güvenliği için de gerekli"
dedi. Ancak, Rus petrolüyle yüklü tankerler İstanbul Boğazı'ndaki
tıkanıklığa takılıyor. Rusya Enerji Bakanlığı'nın verdiği bilgilere
göre, 2003 yılında boğazlardan 62 milyon ton Rus petrolü (buna Hazar
Boru Hattı Konsorsiyumu'nun petrolü de eklenirse yaklaşık 77 milyon
ton petrol) nakledilmiş, yani 2002 yılına oranla yüzde 25 daha fazla
petrol taşınmıştır.
Son sekiz yılda Rusya'dan ihraç edilen petrol hacmi iki kat arttı.
Yakın gelecekte boğazlardan Hazar petrolü de nakledilmeye
başlayacak. Boğazlarda gemiler ilk defa tıkanmıyor. Rus ve Türk
makamları gemilerin boğazlardan geçişlerinin basitleştirilmesi
konusunda neredeyse sürekli görüşmeler yapıyorlar. Fakat geçen kasım
ayında Türkiye, tankerlerin İstanbul ve Çanakkale boğazlarından
geçiş rejimini yeniden tek taraflı olarak sıkılaştırdı. Bunun
sonucunda boğazlar civarında gemiler birikti. Bir yıl önce
tankerlerin boğazların girişinde bekleme süresi bir haftayı
geçmiyordu, ancak şimdi 20 günden fazla bekliyorlar. 60-80 bin
tonluk bir tankerin bir günlük kirası 30-40 bin dolardır.
Nakliye ile ilgili ek masraflar, bir petrol varili başına 1.2
dolardır. Boğazlardaki gemi trafiğine uygulanan sıkı kurallar
nedeniyle (Ekim 2002'de uygulamaya konulan kurala göre, uzunluğu 200
metreden fazla olan gemiler boğazlardan ancak gündüz saatlerinde
geçebiliyorlar) aralık ayı başlarından bu yana Karadeniz'de geçiş
izni bekleyen 60 tanker birikti. Halen kuzey ve güney
istikametlerinde her gün maksimum beş altı tanker geçebiliyor. Bu
yüzden, Ocak 2004'te Karadeniz limanları üzerinden Akdeniz bölgesine
nakledilen Urals tipi petrolün ihracatı, Rus nakliye şirketi
Transneft'in planlarına oranla iki kat düşmüştür. Petrol
ihracatçılarının hesaplarına göre, ocak ayında Urals tipi petrolün
Ukrayna'nın Odessa Limanı üzerinden ihracatı, planlanan miktardan
300-400 bin ton, Novorossiysk Limanı üzerinden ise 870 bin ton daha
az olmuştur. İhracatçılar, durumun ancak nisan ayına doğru normale
dönebileceğini tahmin ediyorlar.
Avrupalı petrolcüler ve diplomatlar, İstanbul Boğazı'nda tıkanıklık
oluşmasından, güvenlik sağlanması düşüncesiyle büyük gemilerin
Boğazlardan gece vakti geçişini yasaklayan Türkiye hükümetini
suçluyorlar. Türkiye Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Hilmi Güler
geçenlerde yaptığı bir açıklamada, Ankara'nın, "İstanbul Boğazı'nı
petrol boru hattına" dönüştürmek istemediğini ve sorunun çözümü için
başka yollar aramaya niyetli olduğunu ifade etti.
Türkiye'nin Moskova Büyükelçisi Kurtuluş Taşkent, Rus petrolünün
İstanbul ve Çanakkale boğazlarından nakliyle ilgili yaşanan
sıkıntıların, gemilerin geçişi konusunda Ankara'nın uyguladığı
sınırlama önlemlerinden kaynakladığını itiraf etti. Büyükelçi'nin
ifadesine göre, başta İstanbul olmak üzere, boğazlar bölgesinde
toplam 15 milyon kişi yaşamaktadır, dolayısıyla bu insanların ve
çevrenin güvenliğini sağlamak amacıyla önlemler almak gerekmiştir.
Öte yandan, Rus Transneft ve petrol üreticileri şimdilik tehlike
çanları çalmıyorlar. Gemi kira ücretlerini artıran gemi sahipleri de
boğazlardaki tıkanıklıklardan endişeli değiller.
|